Toespraak Henk Vreekamp op 26 september 2004 in de Posthoorn te Epe ter gelegenheid van het 10-jarig bestaan van de Blauwe Maandag Epe

Wellicht hebben we ons ooit afgevraagd waarom een Blauwe maandag in het leven is geroepen. En vooral waarom dit, vandaag 10 jaar geleden, in de septembermaand van 1994 gebeurde. Op 5 augustus 1994 schrijft Willem van der Vlugt een brief. Het is de maand waarin het kabinet Kok wordt beëindigd. Paars treedt aan. Voor het eerst sinds 1918 maken Christen democraten geen deel uit van de regering. Het is duidelijk. Er moet iets gebeuren, een daad gesteld worden. Willem schrijft aan enkele uitverkoren inwoners van Epe en omgeving, onder het opschrift " Waarde Nabors", het volgende; 'ik loop al geruime tijd rond met de gedachte om een borrelclubje in Epe op te zetten dat een keer per maand bij elkaar komt'. Hij denkt, zoals hij dat noemt, aan een trefpunt van lieden die wat te vertellen hebben.

De eerste borrel, 
Op maandag 26 september om 5 uur des middags komen in het Hof van Gelre een zestiental van bedoelde lieden bijeen.. Het is de dag waarop Nederland Nederland de carpoolstrook bij Diemen, een experiment dat al met al nog geen jaar geduurd had, verwisseld voor een wisselstrook. Op 5 oktober daarop volgend schrijft Willem; 'De kop is eraf, waarmee ik kan zeggen dat de eerste borrel een succes was. Hoewel wat de naamgeving betreft, er in de loop van de herfst enkele suggesties zijn binnengekomen maar een definitieve beslissing nog moet vallen, spreekt Willem in zijn schrijven van 19 december ons aan met "Waarde Blauwe Maandag leden". Hij voegt daar aan toe: 'dat is om nog geen definitief oordeel uit te spreken'. Maar een ieder begrijpt terstond dat de naam van de borrelclubje voortaan zal luiden De Blauwe Maandag Epe. over zaken die volkomen helder zijn, behoeft immers niet verder gesproken te worden. Een Blauwe Maandag dus. Een Blue Moon wil zeggen: tweemaal een volle maan in één kalendermaand. Bijzonder dus. Nog onlangs was de maand juli 2004 een blauwe maand. Intussen is onze blauwe maan meer dan incidenteel. We bestaan een decennium. Van harte geluk gewenst, dames. met zulke mannen!

Het jaar 1994,
Het begon dus allemaal in het roemruchte jaar 1994. Het jaar van de celstraffen in Eper zedenaffaire (februari), van de voltooiing van de restauratie van de sixtijnse kapel (april), van de verkiezingen na het einde van de apartheid in Zuid-Afrika; Mandela president (april), van het gereedkomen van de tunnel tussen Engeland en Europa: groot Britannië eiland af (mei), van het overlijden van Lucebert, de keizers van de vijftigers: 'Alles van waarde is weerloss' (mei, van het terugtreden van Brinkman uit het CDA (augustus), van het afwijzen door de Noren van het lidmaatschap van de EU (november).

Brieven van de voorzitter,
Een rode draad vormen de maandelijkse brieven van de voorzitter. Een citaat van 24 februari 1995: 'Toen ik ruim na 7 uur het Golden Tulip Hotel verliet en ondanks de wijn goed ben thuisgekomen, kon ik Walda mededelen dat ook deze keer niet alleen op 2 na iedereen aanwezig was, maar dat Martien Bijleveld een boeiend verhaal over zijn leven gaf en Cees Bol ons en zeker mij duidelijk maakte dat onze kennis van en over wijn nu niet bepaald groot was'. 'Mijne heren' , aldus de aanhef van 28 april 1997, 'Gek als je dit zo schrijft, want jullie zijn helemaal niet van mij. daarom niet getreurd, integendeel, want wij maken ons weer op voor de volgende eerste maandag......'.

Doelstelling,
Kent de Blauwe Maandag een doelstelling? Uiteraard niet. Wel, voor één keer dan. Omdat we jarig zijn. In de brief van augustus 1994 krijgen we te lezen; 'Als doelstelling stel ik mij voor; het bevorderen van saamhorigheid en vriendschap van individuen die een maatschappelijk verantwoorde functie vervullen of hebben vervuld en die ieder vanuit een persoonlijk intellectueel en maatschappelijke achtergrond, waarde hechten aan een regelmatig ontmoeten van elkaar, waarbij onderlingen verbreding van kennis en interesse, verruiming van inzicht, alsmede ontspanning  bindende elementen'. Ziedaar!

Verbreding van kennis en interesse,
Wisten wij welk een verwoesting de huisboktor dreigt aan te richten in onze woning? wat weten we van de Universiteitsgebouw in Singapore? Hoe wordt een tunnel aangelegd door het hart van Holland? Wat zijn de geheimen van het cricketspeler? Van een bankier die conflictbegeleider werd, alias mediator. Over een deurwaarder die weigerde mee te doen aan het gebruik bij voorkeur op de dag voor Kerstbeslg te laten leggen op de inboedel. Voorlichting over Veluws graan en het Sprengenbier. dat alles en nog veel meer passende de revue, voor, ná en tussen de borrels door.

Verruiming van inzicht,
Een lezing in de Tweede Kamer door de huidige minister van defensie Henk Kamp, en van NRC journalist Marc Kranenburg. Een verhaal van Eppo Jansen, voorlichter bij het Europese parlement. Van Jos Kieboom, adviseur van de minister president.

Ontspanning,
In het Hof van Gelre, Golden Tulip, de Korrenberg in Tongeren (verjaardag 1995), Hotel Heidebad, De Witte Berken, de Veldhoeve, Jazz Cafe, de Verleiding (inclusief het Kippenhok), de Blauwe Uule, Vijvervreugd en niet te vergeten de Posthoorn. Bezoeken aan Den Haag, Rotterdam, Amsterdam, Brussel, Straatsburg,  Finland, Maastricht.

Saamhorigheid en vriendschap,
Daarover weiden wij niet uit. Die genieten wij eenvoudig en vasthoudend. Wij delen lief en leed.

Een maatschappelijk verantwoorde(lijke) functie,
Nogmaals, er zijn dingen waarover men niet spreekt. Éen uitzondering dan: er zijn weinig locaties in deze wereld die door geen van onze leden bezocht zijn.

De Blauwe Maandag en de Dames,
Op 8 november 1996 kondigt de voorzitter een belangrijke vernieuwing aan: 'De nieuwe 1997 ledenlijst zal de voornamen van onze vrouwen vermelden". 'Zowel de oprichtingsborrel als de Nieuwjaarsborrel is met partner en lopend buffet.

De Blauwe Maandag en het dorp,
Het moet de aandachtige burger zijn opgevallen dat de afgelopen tien jaar de gemeentepolitiek aanzienlijke wijzigingen heeft ondergaan, en wel in de zin van: aanmerkelijke verbeteringen. Op de vierde maandag van de maand doen burgemeester en wethouder een overvloed aan inspiratie op, daarbij deskundig geadviseerd door de oud-burgemeester onder ons. Op 30 oktober 1996 schrijft Willem: 'De Blauwe Maandag fractieleider Bob Leerink zal ongetwijfeld de zaak goed in de hand houden'. Dat laatste slaat op de bijeenkomst Politiek op 7 november dat jaar. De laatste van de 7 vragen die de politici werd voorgelegd spreekt duidelijke taal over de verworven plaats van ons gezelschap in Epe: 'Is er bij de plaatselijke politieke partijen niet behoefte aan een 'denktank' van geïnteresseerden en ter zake kundige plaatsgenoten. 

Erecode,
Wij kennen geen bestuur, hebben geen statuten, produceren geen notulen. wij vormen een herenakkoord, zoals de Engelsen plegen uit te drukken: A gentleman agreement. Een erecode. Niet wettelijk vast te leggen. Dat kan en moet ook niet. Een dergelijke overeenkomst is altijd belichaamd in een persoon. Of we dat nu prettig vinden of niet, die persoon is Willem van der Vlugt. Zelf vind ik het buitengewoon prettig. Ooit schreef hij, 5 oktober 1994: 'Voorlopige zal ondergetekende de pen voeren en de bijeenkomsten organiseren en leiden. Na 1 jaar zal worden gewisseld, als men daar iets voor voelt". Uiteraard voelde niemand daar iets voor. Intussen, tien jaar later, voelt nog steeds niemand daar veel voor.

De Maan is opgekomen,
We besluiten deze kleine gedenkrede uiteraard met een gedicht. De inhoud gaat vanzelfsprekend over de maan. De Nieuwe, de halve, de volle, en de Blauwe maan. Het gedicht heet: 'Der Mond ist aufgegangen", en de schrijver is Matthias Claudius. Hij werd geboren in 1740 te Rheinfeld bij Lübeck en overleed in 1815 te Hamburg. Van professie was hij theoloog en jurist, me dunkt; een vruchtbare combinatie

De maan is opgekomen.
De aarde ligt in dromen.
De nacht is stil en klaar.
De donk're bossen zwijgen
en van de beemden stijgen
de nevels wit en wonderbaar.

De wereld die verstilde
en zich in schemer hulde,
wordt inniger vertrouwd
en houd u zo geborgen,
Dat gij verdriet en zorgen
van heel de dag vergeten zoudt.

Ziet gij de maan? De schone
wil zich maar half vertonen,
toch is hij er geheel.
Zo zijn er grote zaken
waar wij geen ernst mee maken:
ons oog ziet enkel maar een deel.

Wij mensen, arm en zondig,
onmachtig en onmondig,
wat denken wij dan wel?
Of wij ons al vermeten
te meten iets te weten,
't is maar een droom, een schaduwspel.

Doe ons uw heil aanschouwen,
niet op ons oog vertrouwen,
niet blij zijn met de schijn.
Doe ons de eenvoud vinden,
en, God, voor U als kindren
op aarde vroom en vrolijk zijn.

Geef dat wij zonder lijden
uit deze wereld scheiden,
geef ons een zachte dood.
Hebt Gij ons weggenomen,
doe ons dan tot U komen,
o onze heer en onze God!

Laten wij amen zeggen
en ons te slapen te leggen.
Kil wordt de avondwind.
God, weer van ons het kwade
en wees in uw genade
met ieder eenzaam mensenkind.